Inleiding

In de kersenteelt worden overkapte percelen steeds vaker voorzien van irrigatie. We onderzochten of ondiep drainagewater een alternatief kan zijn voor grondwater, vermits het verkrijgen van een vergunning voor geboorde putten steeds moeilijker wordt. Via ondiepe drainage in het midden van de grasbaan kan een deel van de neerslag immers afgevoerd, en na opslag ook gerecupereerd worden.

Hoe regenwater opvangen?

In perioden dat de regenkappen geopend zijn (rond de bloei en voor de pluk) komt regenwater centraal op de grasbaan terecht. Via ondiepe drainage in het midden van de grasbaan kan een gedeelte van het regenwater gerecupereerd kan worden. Het meest efficiënte hiervoor is de sleuf voorzien van folie en opvullen met kiezel (Foto 1). Wanneer enkel een drainageslang op 30 cm diepte wordt ingewerkt, wordt er nauwelijks regenwater opgevangen. Foto 2 is een voorbeeld van een bovengrondse regenwateropslag.

Hoeveel kan er opgevangen worden?

Het grootste aandeel kan worden opgevangen in de zomermaanden (regenkappen open/afgerold), maar zelfs in een natte winter wordt er nog water afgevoerd. Op een vlak perceel werd in de periode van mei 2022 tot 14 november 2023 3.2% van de neerslag opgevangen, wat overeenkwam met 303 m³/ha. Wordt de sleuf enkel opgevuld met kiezel (zonder folie) wordt slechts 1/3de van deze hoeveelheid opgevangen. Op een perceel met een hellingsgraad van ± 5% werd in de periode van juni 2023 tot april 2024 zo’n 6.7% van de neerslag opgevangen, wat in een zeer natte winter zorgde voor een opvang van 600 m³/ha.

Kostprijs

De kost voor de aanleg van de ondiepe drainage (materiaal en arbeid; met plastiek folie en kiezels) bedraagt naar schatting ongeveer € 16 000/ha. Door in het midden van elke grasbaan een drainageslang in te werken, loopt de kost aan arbeid en materiaal snel op.

Naast de aanleg van de drainage komt er ook nog de kost voor de wateropvang bij. Voor een perceel van 2 ha heb je een opslag nodig van 1000 m³. Voor drainage en opslag komen we dan al snel aan ± € 55 000. Hierboven op komt dan nog de kost voor de pomp en de aanleg van de irrigatie. Deze rekensom doet ons besluiten dat deze kost vandaag te hoog is voor de kersenteelt.

Wat als er klassieke drainage aanwezig is?

Sommige kersenpercelen zijn gedraineerd. Men zou hier kunnen overwegen om het water op te vangen, maar dit wordt beschouwd als een grondwaterwinning. Hier zal men eerst een milieuvergunning moeten voor aanvragen. Op percelen vlakbij natuurgebied zal dit niet snel worden toegestaan (omwille van mogelijke verdroging van natte natuurgebieden). Op andere locaties zou dit een alternatieve bron van water kunnen zijn.